بیمه سازه های در حال بهره برداری (CECR)
راهنمای جامع بیمه سازه‌های در حال بهره‌برداری (CECR): پوشش پل‌ها، خطوط انتقال و سازه‌های آبی بر اساس مقررات بیمه مرکزی ایران
ماهیت، مبانی حقوقی و فلسفه شکل‌گیری بیمه سازه‌های تکمیل‌شده مهندسی (CECR)
پروژه‌های کلان زیربنایی، مهندسی عمران و شریان‌های حیاتی پس از اتمام دوره احداث و تحویل موقت، از شمول تعهدات بیمه‌نامه‌های دوره ساخت نظیر بیمه تمام‌خطر پیمانکاران (CAR) یا بیمه تمام‌خطر نصب (EAR) خارج می‌شوند. پس از سپری شدن دوران نگهداری و تحویل قطعی، سازه‌ها به چرخه عملیاتی و بهره‌برداری پیوسته ملحق می‌گردند؛ نقطه‌ای که خطرات ماهوی آن‌ها نه پایان می‌یابد و نه تقلیل می‌یابد، بلکه ماهیت ریسک‌ها تغییر پیدا می‌کند. برای پاسخ به این نیاز حیاتی در صنعت بیمه بین‌الملل، توسط بیمه‌گران اتکایی پیشرو به‌ویژه شرکت مونیخ‌ری (Munich Re)، ساختار بیمه‌ای موسوم به بیمه سازه‌های تکمیل‌شده مهندسی (Civil Engineering Completed Risks – CECR) طراحی و تدوین گردید. در نظام بیمه‌ای جمهوری اسلامی ایران، بیمه مرکزی ایران با اقتباس و بومی‌سازی این کلوزها در چارچوب شورای عالی بیمه، شرایط عمومی و دستورالعمل‌های صدور این بیمه‌نامه را ابلاغ نموده است. این بیمه‌نامه از نوع تمام‌خطر (All Risks) بوده و هدف غایی آن جبران خسارت‌های فیزیکی ناگهانی و غیرقابل پیش‌بینی وارده به اصل سازه‌ها، تجهیزات و تاسیسات انضمامی آن‌ها در زمان بهره‌برداری مستمر است. سازه‌هایی همچون پل‌های ترانزیتی، خطوط انتقال مواد هیدروکربوری، شبکه‌های توزیع و انتقال نیرو، سدها و سازه‌های انتقال آب، به سبب عدم امکان بهره‌گیری مناسب و استاندارد از بیمه‌نامه‌های متعارف آتش‌سوزی به‌دلیل ماهیت باز، پراکندگی جغرافیایی و شدت قرارگیری در معرض عوامل محیطی، منحصراً تحت کلوزهای تخصصی این رشته بیمه‌ای مهندسی پوشش داده می‌شوند. رعایت اصل حسن نیت، پرداخت به‌موقع حق‌بیمه و اجرای پروتکل‌های بهره‌برداری و نگهداری مطابق با دستورالعمل سازنده و طراح، شالوده بقا و اعتبار این قرارداد الزام‌آور حقوقی میان بیمه‌گذار و بیمه‌گر به شمار می‌آید.
کلمات کلیدی: بیمه CECR، سازه‌های تکمیل‌شده مهندسی، بیمه مرکزی ایران، بیمه تمام‌خطر، دوره بهره‌برداری، شورای عالی بیمه، شرکت مونیخ‌ری، خطرات فیزیکی ناگهانی، ارزیابی ریسک شریان‌های حیاتی.
گستره پوشش‌ها و خطرات تحت شمول در استانداردهای مصوب بیمه مرکزی
پوشش‌های ارائه‌شده ذیل استانداردهای بیمه مرکزی برای بیمه CECR به‌صورت جامع و فراگیر تعریف شده‌اند؛ بدین معنا که هرگونه آسیب یا خسارت مادی فیزیکی و غیرمترقبه که صراحتاً در بخش استثنائات بیمه‌نامه مستثنی نشده باشد، تحت شمول پرداخت غرامت بیمه‌گر قرار می‌گیرد. شالوده این تعهدات بر مقابله با خشم طبیعت، حوادث فنی پیرامونی و رفتارهای مخرب بیرونی استوار است. یکی از ارکان کلیدی پوشش، حوادث و بلایای طبیعی قهری است که در زمره آن‌ها می‌توان به زلزله، امواج تکانه‌ای زمین، سیلاب‌های خروشان، طغیان رودخانه‌ها، بالا آمدن نامتعارف سطح آب‌های زیرزمینی و سطحی، طوفان، گردباد، صاعقه مستقیم، بهمن، رانش و لغزش زمین، نشست ناگهانی بستر خاک و فرونشست اشاره کرد. افزون بر سوانح ژئوفیزیکی و اتمسفری، این بیمه‌نامه خسارات ناشی از حوادث انسانی و عملکردی ثالث را نیز لحاظ می‌کند که شامل آتش‌سوزی‌های پیرامونی، انفجار، اصابت و برخورد وسایل نقلیه زمینی، ریلی، شناورها و ادوات هوایی به پایه‌ها، دکل‌ها یا جداره سازه، خرابکاری اشخاص ثالث، عملیات اطفای حریق، خسارات ناشی از سقوط اشیا و حتی آسیب‌های غیرعمدی ناشی از عملیات لایروبی یا نگهداری است. در بازار بیمه کشور، چنانچه سازه دچار ترک‌خوردگی عمیق، دفرمگی بحرانی سازه‌ای، شکست اعضای باربر یا فروپاشی فیزیکی ناشی از یکی از خطرات بیمه‌شده گردد، شرکت بیمه‌گر بر پایه نظریه کارشناس رسمی خسارت و بازرس فنی منتخب بیمه مرکزی، متعهد به پرداخت هزینه‌های بازسازی، نوسازی یا مرمت اجزا تا سقف تعهدات مندرج در جدول مشخصات بیمه‌نامه خواهد بود.
کلمات کلیدی: پوشش تمام‌خطر، خسارت فیزیکی ناگهانی، بلایای طبیعی، سیل و طغیان، زلزله و رانش زمین، برخورد وسایل نقلیه، انفجار، کلوزهای استاندارد، جبران غرامت، مصوبات بیمه مرکزی.
استثنائات عمومی، خطرات غیرقابل جبران و شرایط تعلیق تعهدات
همانند تمامی قراردادهای تخصصی فنی، بیمه‌نامه سازه‌های تکمیل‌شده مهندسی نیز در برگیرنده مجموعه‌ای از استثنائات صریح است که مرز میان ریسک‌های بیمه‌پذیر و خطرات غیرقابل انتقال یا مسئولیت‌های ذاتی بهره‌بردار را معین می‌کند. بر اساس شرایط عمومی مصوب بیمه مرکزی، نخستین و مهم‌ترین استثنا، فرسودگی تدریجی، استهلاک عادی، زنگ‌زدگی، خوردگی‌های الکتروشیمیایی و ساییدگی ناشی از عملکرد معمول روزمره سازه است؛ خسارت‌هایی که ذاتاً قطعی‌الوقوع، تدریجی و فاقد عنصر تصادف و عدم‌قطعیت هستند. دومین استثنای غیرقابل جبران، عیوب ذاتی (Inherent Vice)، نواقص و اشتباهات ناشی از طراحی اولیه، استفاده از مصالح نامرغوب در زمان ساخت و اجرای معیوب است؛ زیرا پوشش عیوب پنهان سازه مربوط به بیمه‌نامه تضمین کیفیت ساختمان و سازه (IDI یا Decennial Liability) بوده و بیمه‌نامه CECR نقص طراحی را تنها در صورتی جبران می‌کند که کلوزهای الحاقی تکمیلی خاص با نرخ‌های افزایشی و تایید توانگری مالی شرکت بیمه‌گر صادر شده باشد، آن هم صرفاً برای سازه‌هایی که بر اثر عیب طراحی دچار تخریب ثانویه ناشی از یک واقعه بیمه‌شده بیرونی شوند. خسارات ناشی از جنگ، عملیات خصمانه، تهاجم نظامی، شورش، بلوا، انفجار هسته‌ای و تشعشعات رادیواکتیو، مصادره، ضبط یا تخریب بنا به دستور مراجع حاکمیتی و دولتی کاملاً مستثنی هستند. علاوه بر این، چنانچه بیمه‌گذار یا نمایندگان وی مرتکب عمد یا تقصیر سنگین شوند، یا استانداردهای الزامی تعمیر و نگهداری دوره‌ای (Preventive Maintenance) را عامدانه نادیده انگارند، بیمه‌گر از پرداخت خسارت معاف خواهد بود. توقف کامل فرآیند نگهداری و بهره‌برداری غیرمجاز خارج از ظرفیت طراحی‌شده، از عوامل اصلی تعلیق خسارت و ابطال تعهدات به شمار می‌آید.
کلمات کلیدی: استثنائات بیمه‌نامه، فرسودگی و استهلاک، خوردگی و زنگ‌زدگی، عیب ذاتی، نقص طراحی، جنگ و شورش، تعلیق بیمه‌نامه، عمد و تقصیر سنگین، تعمیرات پیشگیرانه، عیوب پنهان.
الزامات فنی، ریسک‌ها و نحوه پوشش بیمه‌ای پل‌ها و تقاطع‌های غیرهمسطح
پل‌های ترانزیتی، پل‌های کابلی، معلق، بتنی پیش‌تنیده و تقاطع‌های غیرهمسطح به عنوان شاه‌راه‌های ارتباطی، همواره در کانون تهدیدات محیطی و دینامیکی شدیدی قرار دارند. در بیمه‌نامه CECR، تمرکز اصلی بر آسیب‌دیدگی بخش‌های حیاتی نظیر پایه‌ها (Piers)، کوله‌ها، عرشه، شاه‌تیرها، کابل‌های مهاربندی، سیستم‌های درز انقطاع و نئوپرن‌ها (بالشتک‌های الاستومری) است. از عمده‌ترین خطرات تحت پوشش برای پل‌های بر روی پهنه‌های آبی، پدیده آب‌شستگی موضعی (Scour) در مجاورت پایه‌ها و فونداسیون ناشی از جریان‌های سیلابی شدید و ضربات کوبنده اشیای معلق شناور در آب به سازه است که می‌تواند پایداری پل را ساقط کند. همچنین اصابت وسایل نقلیه سنگین، تانکرهای حمل سوخت و بروز حریق در سطح یا زیر پل، و در پل‌های ناوبری، برخورد کشتی‌ها و شناورها با پایه‌های اصلی، از خسارت‌های پرتکرار محسوب می‌شوند. برای انعقاد این بیمه‌نامه تحت نظارت مراجع بیمه‌ای ایران، فرآیند آندروایتینگ (ارزیابی ریسک) نیازمند دریافت گزارش‌های جامع بازرسی ادواری، آزمایش‌های غیرمخرب (NDT)، تاریخچه نشست بستر و نقشه‌های ازبیلت (As-Built) است. شرکت بیمه‌گر شرایط نگهداری سیستم‌های زهکشی عرشه و بازرسی مداوم کابل‌ها را در شرایط خصوصی بیمه‌نامه درج می‌نماید. نکته حائز اهمیت در پل‌ها، تعیین فرانشیز اختصاصی برای خطرات طبیعی نظیر زلزله و سیل و تدوین کلوز پاک‌سازی بقایا و آواربرداری است تا در صورت ریزش بخش‌هایی از عرشه، هزینه‌های انتقال قطعات عظیم بتنی و فولادی به خارج از مسیر عبوری تحت پوشش واقع شود.
کلمات کلیدی: بیمه پل‌ها، آب‌شستگی پایه‌ها، سازه‌های بتنی و فلزی، بالشتک‌های نئوپرن، برخورد وسایل نقلیه، آندروایتینگ پل، آزمایش‌های غیرمخرب، پاک‌سازی ضایعات، پل‌های معلق، ارزیابی ژئوتکنیکی.
چارچوب پوشش بیمه‌ای خطوط لوله انتقال نفت، گاز، فرآورده و شبکه‌های انتقال نیرو
خطوط لوله انتقال هیدروکربن و آب و خطوط فشارقوی انتقال نیروی برق (دکل‌ها و پست‌ها)، ماهیتی شبکه‌ای، خطی و بسیار گسترده دارند که صدها کیلومتر ناهمواری طبیعی را در بر می‌گیرند. در پوشش CECR برای این شریان‌ها، چالش‌های ژئوتکنیکی و تهدیدات ثانویه بیشترین ضریب ریسک را دارند. خطوط لوله در بستر خود در معرض حرکات تکتونیکی گسل‌ها، فرونشست دشت‌ها، لغزش لایه‌های خاکی در کوهستان‌ها و شسته شدن بستر خط لوله در تلاقی با آبراهه‌ها قرار دارند. بیمه‌نامه CECR خسارت فیزیکی به لوله‌ها، ایستگاه‌های تقویت و تقلیل فشار، شیرخانه‌های بین‌راهی و تاسیسات پمپاژ ناشی از وقایع ناگهانی بیرونی، انفجارهای تصادفی، و واژگونی را تامین می‌نماید. در خصوص خطوط انتقال نیرو، سقوط دکل‌ها ناشی از بارگذاری سنگین باد و طوفان، طوفان‌های یخ‌زدگی (Ice Loading) و شکستن پایه‌ها تحت تاثیر نشست زمین، مشمول پوشش قرار دارند. با این وجود، شرکت‌های بیمه در ایران شروط کنترلی دقیقی اعمال می‌کنند؛ از جمله لزوم ارائه گواهی‌های پیگرانی هوشمند (Intelligent Pigging) در خطوط لوله جهت پایش ضخامت جدار و اثبات عدم وجود خوردگی پیش‌رونده، سالم بودن سیستم حفاظت کاتدیک، اجرای پایدار حریم ایمن خطوط و گشت‌های مدون هوایی و زمینی. چنانچه لوله‌ای به دلیل خوردگی شدید داخلی ناشی از غیراستاندارد بودن سیال سوراخ شود، بیمه‌گر طبق استثنائات CECR تعهدی ندارد، اما اگر زلزله یا سیل سبب خرد شدن یا گسست لوله گردد، کلیه هزینه‌های تعویض قطعات و لوله‌گذاری مجدد پرداخت خواهد شد.
کلمات کلیدی: خطوط لوله انتقال، شبکه انتقال نیرو، نشست و رانش خاک، پیگرانی هوشمند، حفاظت کاتدیک، بار یخ و طوفان، ایستگاه‌های تقویت فشار، خطوط نفت و گاز، ارزیابی ریسک خطی، آسیب فیزیکی.
الزامات و چالش‌های پوشش سازه‌های آبی، سدهای مخزنی، کانال‌ها و موج‌شکن‌ها
سازه‌های آبی به دلیل تماس مداوم، پویا و پرفشار با حجم عظیمی از آب، در بالاترین طبقه حساسیت و پیچیدگی صدور بیمه‌نامه مهندسی قرار می‌گیرند. سدهای خاکی، سنگریزه‌ای، بتنی دوقوسی، سرریزها، حوضچه‌های آرامش، تونل‌های انحراف، کانال‌های انتقال آب کشاورزی و شرب، و موج‌شکن‌ها و اسکله‌های بندری در ذیل این گروه طبقه‌بندی می‌شوند. ریسک‌های عمده بیمه‌پذیر در این دسته شامل پدیده رگاب یا پایپینگ (Piping) ناگهانی در سدهای خاکی، گسیختگی ناشی از سرریز غیرقابل کنترل، فشارهای لرزه‌ای هیدرودینامیکی در اثر زلزله، لغزش شیب مخزن، و تخریب جداره موج‌شکن‌ها ناشی از امواج غیرعادی دریایی و سونامی است. بیمه مرکزی ایران با توجه به پتانسیل بروز خسارت‌های فاجعه‌بار (Catastrophic Risks) در سدها، نظارت چندلایه‌ای را بر فرآیند پوشش اتکایی این سازه‌ها اعمال می‌دارد. شرکت‌های بیمه تنها زمانی مجاز به صدور این بیمه‌نامه هستند که ارزیابی ریسک سازه بر اساس سامانه‌های ابزار دقیق (Instrumentation)، پایش پیزومترها، اندازه نشت آب، تغییرشکل‌ها و تحلیل رفتار هیدرولیکی سد توسط کارشناسان ذی‌صلاح تایید شده باشد. استثنائات تخصصی در این سازه‌ها شامل فرسایش هیدرولیکی عادی (Cavitation)، گل‌ولای‌گرفتگی و رسوب تدریجی مخزن است. در کانال‌های انتقال آب، فرونشست‌های گسترده ناشی از افت تراز آبخوان‌ها دغدغه مهم ارزیابان خسارت است و پوشش صرفاً در پی بروز حوادث مشهود، آنی و برون‌سازه‌ای مانند سیل و طغیان جریان‌های پیرامونی تعلق می‌گیرد.
کلمات کلیدی: سازه‌های آبی، بیمه سدها، پدیده پایپینگ، فشار هیدرودینامیکی، پایش ابزار دقیق، سرریز سد، موج‌شکن، رسوب‌گذاری، خسارات فاجعه‌بار، کانال‌های انتقال آب.
مدیریت سرمایه بیمه‌شده، تعیین فرانشیزها و کلوزهای الحاقی الزامی
در تنظیم بیمه‌نامه سازه‌های در حال بهره‌برداری، تعریف دقیق سرمایه بیمه‌شده (Sum Insured) نقشی بنیادین در ممانعت از بروز اختلافات حقوقی دارد. مطابق ضوابط ابلاغی شورای عالی بیمه، ارزش بیمه‌شده باید معادل ارزش جایگزینی نوین (Reinstatement/Replacement Value) سازه در زمان صدور بیمه‌نامه محاسبه شود؛ این بدین معناست که مبالغ مندرج در قرارداد باید بازتاب‌دهنده هزینه‌های کامل ساخت مجدد سازه مشابه، با استفاده از فناوری و مصالح هم‌تراز، منضم به هزینه‌های حمل، نصب، حقوق گمرکی و دستمزدها با نرخ تورم روز باشد. در صورتی که ارزش ثبت‌شده کمتر از ارزش واقعی جایگزینی روز حادثه باشد، بیمه‌گر با استناد به ماده ۱۰ قانون بیمه، اصل قاعده نسبی سرمایه را اعمال نموده و خسارت را به نسبت کسری سرمایه پرداخت خواهد کرد. افزون بر سرمایه پایه، ساختار فرانشیز (Deductible) در بیمه CECR معمولاً به تفکیک خطرات تعیین می‌شود؛ فرانشیز خطرات طبیعی عموماً به‌صورت درصدی از کل خسارت (مثلاً ۱۰ الی ۲۰ درصد خسارت با کف حداقلی مشخص) اعمال می‌گردد تا سهمی از ریسک بر عهده بیمه‌گذار باقی بماند. به منظور تقویت چتر حمایتی، بیمه‌گذار می‌تواند کلوزهای الحاقی استاندارد را به قرارداد الصاق کند؛ کلوزهایی از قبیل کلوز پاک‌سازی بقایا و تخریب (Removal of Debris)، کلوز پوشش هزینه‌های کارشناسان، مهندسین ناظر و مشاوران، کلوز مربوط به کارهای اضافه ساختمانی، کلوز هزینه‌های تسریع عملیات (شامل اضافه‌کاری و حمل‌ونقل سریع)، و الحاقیه زلزله و آتشفشان، که همگی سبب کاهش زیان نهایی بهره‌بردار می‌شوند.
کلمات کلیدی: سرمایه بیمه‌شده، ارزش جایگزینی نوین، ماده ۱۰ قانون بیمه، قاعده نسبی سرمایه، فرانشیز، کلوزهای الحاقی، هزینه‌های پاک‌سازی، مهندسان مشاور، شورای عالی بیمه، مدیریت ریسک مالی.
فرآیند حقوقی اعلام خسارت، مستندسازی فنی و داوری طبق مقررات بیمه مرکزی
به‌محض بروز حادثه فیزیکی ناگهانی در سازه‌های تحت بهره‌برداری، فرآیندی فنی و حقوقی آغاز می‌گردد که هرگونه اهمال در آن می‌تواند تعهدات بیمه‌گر را تعدیل نموده یا سلب کند. بر پایه مقررات بیمه مرکزی و قانون بیمه، بیمه‌گذار مکلف است ظرف حداکثر پنج روز کاری از زمان اطلاع از وقوع خسارت، مراتب را به‌صورت رسمی و مکتوب به بیمه‌گر اعلام نموده و از هرگونه تغییر غیرضروری در موضع حادثه تا قبل از بازدید کارشناسان رسمی جلوگیری نماید، مگر اقداماتی که جهت کاهش دامنه خسارت (Loss Mitigation) اجتناب‌ناپذیرند. فرآیند ارزیابی شامل اعزام ارزیابان خسارت دارای پروانه معتبر از بیمه مرکزی، نمونه‌برداری‌های آزمایشگاهی ژئوتکنیک و متالورژی، بررسی نقشه‌های کارگاهی، مطالعه تاریخچه سوابق پایش و ثبت دقیق علت‌شناسی (Root Cause Analysis) است. بیمه‌گر پرونده را به منظور تفکیک خسارت‌های مستقیم ناشی از خطرات تحت پوشش از استهلاک یا نقایص طراحی بررسی می‌نماید. در صورت وجود اختلاف‌نظر میان بیمه‌گذار و شرکت بیمه‌گر در تشخیص علت حادثه یا مبلغ ارزیابی‌شده، موضوع ابتدا از طریق مذاکره و سپس با تشکیل هیئت داوری مرضی‌الطرفین پیگیری می‌شود. همچنین طرفین می‌توانند به مدیریت رسیدگی به شکایات بیمه مرکزی ایران رجوع کنند و در صورت عدم حصول توافق، مراجع قضایی دادگستری صالح به رسیدگی نهایی خواهند بود. تسویه خسارت صرفاً پس از تایید فاکتورهای واقعی بازسازی، اسناد مهندسی و نظارت مرحله‌ای ارزیاب خسارت تحقق می‌یابد.
کلمات کلیدی: اعلام خسارت، کاهش دامنه خسارت، ارزیاب خسارت بیمه مرکزی، ریشه‌یابی علل حادثه، قانون بیمه، هیئت داوری، رسیدگی به شکایات، اسناد بازسازی، پرداخت غرامت، نظارت کارشناسی.
بخش پرسش و پاسخ تخصصی
پرسش اول: چه تفاوتی از منظر دوره زمانی و دامنه مسئولیت میان بیمه‌نامه تمام‌خطر پیمانکاران (CAR) و بیمه‌نامه سازه‌های تکمیل‌شده مهندسی (CECR) وجود دارد؟
پاسخ: بیمه‌نامه تمام‌خطر پیمانکاران (CAR) انحصاراً برای دوره اجرای عملیات ساختمانی و فاز نصب تا زمان تحویل موقت صادر می‌شود و تمرکز آن بر خطرات ناشی از فرآیند اجرا، مصالح ورودی و خطاهای کارگاهی است. در مقابل، بیمه‌نامه سازه‌های تکمیل‌شده مهندسی (CECR) دقیقاً پس از پایان دوره ساخت، گذر از دوره نگهداری و در فاز بهره‌برداری تجاری و عملیاتی مستمر فعال می‌گردد. در بیمه CAR ریسک‌های پیمانکاری و ساخت مسلط هستند، در حالی که در CECR تمرکز اصلی بر خطرات محیطی، عوامل ژئوفیزیکی، بلایای طبیعی، برخورد اشیا و تغییرات ساختاری در طول زمان استفاده است.
پرسش دوم: آیا هزینه‌های ناشی از توقف بهره‌برداری سازه (Loss of Revenue/Business Interruption) تحت پوشش مستقیم بیمه‌نامه استاندارد CECR قرار می‌گیرد؟
پاسخ: خیر؛ بیمه‌نامه استاندارد CECR صرفاً و منحصراً پوشش‌دهنده خسارت مادی و فیزیکی مستقیم واردشده به اصل سازه و تاسیسات مندرج در جدول مشخصات است. جبران خسارات مالی ناشی از توقف فعالیت، از دست رفتن درآمد، جریمه‌های تاخیر در تحویل مواد هیدروکربوری یا خدمات انتقال برق و آب، نیازمند اخذ پوشش مجزای بیمه عدم‌النفع مهندسی (Advanced Loss of Profits – ALOP / Business Interruption – BI) است که به عنوان الحاقیه مکمل و با نرخ حق‌بیمه مستقل صادر می‌شود.
پرسش سوم: نحوه ارزیابی و تعیین خسارت در سازه‌های دارای عمر بهره‌برداری بالا چگونه محاسبه می‌شود و آیا استهلاک کسر می‌گردد؟
پاسخ: مبنای صدور بیمه‌نامه CECR، ارزش جایگزینی نوین روز است، اما در زمان ارزیابی خسارت بر اساس آیین‌نامه‌های بیمه مرکزی، قاعده نو به‌جای کهنه (New for Old) به چالش می‌خورد؛ بدین معنا که برای قطعات و اعضایی که تعویض می‌گردند، چنانچه تعویض قطعه سبب افزایش ارزش سازه یا افزایش طول عمر آن نسبت به زمان ماقبل حادثه گردد، شرکت بیمه‌گر مجاز است درصد معقولی را متناسب با سن بهره‌برداری سازه به عنوان ضریب استهلاک فنی از مبلغ پرداختی برای آن قطعه کسر نماید، مگر آنکه در شرایط خصوصی بیمه‌نامه توافق صریح و مشخصی مبنی بر عدم اعمال استهلاک ناشی از تعویض قطعات صورت گرفته باشد.
پرسش چهارم: در صورت وقوع شکست در یک پل یا سد به دلیل نقص طراحی اولیه، آیا بیمه‌گر موظف به پرداخت خسارت سازه تخریب‌شده می‌باشد؟
پاسخ: به‌طور پیش‌فرض، بر اساس شروط استاندارد مونیخ‌ری و مقررات بیمه مرکزی، خسارات ناشی از نقص، خطا یا عدم‌کفایت در طراحی و محاسبات مهندسی از شمول تعهدات CECR کاملاً مستثنی است. با این حال، چنانچه بیمه‌گذار کلوز الحاقی عیوب طراحی را با پرداخت حق‌بیمه اضافی خریداری کرده باشد، تنها آسیب‌های وارده به سایر بخش‌های سالم سازه ناشی از حادثه پوشش داده می‌شود، اما هزینه‌های بهینه‌سازی، تقویت، طراحی مجدد و برطرف کردن اصل بخش معیوب طراحی‌شده همچنان بر عهده خود بیمه‌گذار خواهد ماند.
پرسش پنجم: اگر به دلیل نشست نامتعارف زمین، لوله انتقال نفت دچار شکست و سپس نشت مواد گردد، آیا پاک‌سازی آلودگی‌های زیست‌محیطی از اراضی اطراف توسط بیمه‌نامه پرداخت می‌شود؟
پاسخ: شکستن فیزیکی لوله ناشی از رانش یا نشست ناگهانی زمین پوشش دارد و هزینه حفر، جایگزینی و نصب مجدد لوله آسیب‌دیده پرداخت می‌گردد؛ اما هزینه‌های مربوط به آلودگی‌های محیط‌زیستی (Pollution and Contamination) و پاک‌سازی خاک و آب‌های زیرزمینی اطراف در حالت پایه پوشش ندارند. بیمه‌گذار برای پوشش این ریسک‌ها باید بیمه‌نامه مسئولیت مدنی آلودگی زیست‌محیطی یا کلوز تکمیلی جبران هزینه‌های مهار و پاک‌سازی آلودگی را تحت ضوابط مصوب بیمه مرکزی به‌طور جداگانه تهیه نماید.
دیدگاهتان را بنویسید